Nu in Management en Organisatie (November/december 2009, nummer 6)

Communicatie en organisatie-identificatie
De impact van communicatietactieken op de veranderingsbereidheid van medewerkers
Ann de Milliano en Dirk de Natris

Verandering: iedere organisatie krijgt ermee te maken. Het management kan zijn communicatie doelbewust inzetten om medewerkers in die verandering mee te krijgen. De auteurs van dit artikel hebben op basis van eerder onderzoek (Chreim, 2002) verondersteld dat de mate waarin de medewerkers zich verbonden voelen met de oude organisatie een belangrijke rol speelt in de acceptatie van organisatieverandering. Vanuit deze opvatting op veranderen moeten medewerkers eerst loskomen van de oude organisatie, voordat zij een nieuwe situatie aanvaarden. Door bewust gebruik te maken van bepaalde communicatietechnieken in het verminderen van deze ‘identificatie' met de oude organisatie, kan het management de veranderingsbereidheid van de medewerkers beïnvloeden. Voorliggend artikel is gebaseerd op onderzoek naar deze verschillende technieken, waarbij onderscheid is gemaakt tussen respondenten die zich sterk en respondenten die zich zwak identificeren met de oude organisatie. Deze organisatie betrof een groot Nederlands bedrijf in de financiële sector dat ten tijde van het onderzoek een grote organisatorische verandering onderging. De uitkomsten van dit onderzoek laten zien dat communicatie voor het management een belangrijk instrument is bij organisatieverandering.

Zoeken naar synergie tussen veranderkunde en marketing
Een verkennende studie naar overeenkomsten in achterliggende waarden van een veranderkunde- en marketingcommunicatiemodel
Laurens Knoop, Léon de Caluwé en Martin Muller

Veranderkunde en marketingcommunicatie zijn vakgebieden die in de praktijk nauwelijks met elkaar in verband worden gebracht. Dat is opmerkelijk, want beide disciplines richten zich op het einddoel van beïnvloeding van het gedrag van mensen. En de vakgebieden verkeren nu in een volwassen levensfase. De auteurs vragen zich af hoe en waar de vakgebieden van elkaar kunnen leren en doen een eerste stap in deze richting door een bekend model uit de veranderkunde te vergelijken met een bekend marketingcommunicatiemodel op overeenkomsten in achterliggende waarden. Er wordt een verband gevonden tussen de kleuren theorie (De Caluwé en Vermaak, 2006) en de Mentality-segmentatie van Motivaction. Dat maakt nieuwsgierig en biedt aanknopingspunten voor verder onderzoek en discussie over de toegevoegde waarde van kennis over de overlap tussen beide vakgebieden. Door inzicht in beïnvloeding van houding en gedrag van medewerkers en consumenten te bundelen, kunnen beide vakgebieden elkaar in de toekomst mogelijk op een hoger niveau brengen. Verder wordt in dit artikel de verdeling van de veranderkleuren in werkend Nederland beschreven en leren we meer over de socio demografische kenmerken van deze voorkeurstijlen voor veranderen van mensen in organisaties.

Cultuurverandering: wat gemeten wordt, wordt gemanaged
Alex Straathof

Voor veel managers is cultuur een containerbegrip waar van alles onder valt. Er wordt gesproken over een angstcultuur, of een vergadercultuur, een graaicultuur en een cultuur die te weinig resultaatgericht is. Het is een begrip dat gebaat is bij een heldere afbakening en omschrijving. Veel managers vragen zich af hoe zij een cultuurverandering moeten bewerkstelligen. Voor zo'n vaag onderwerp is het niet gemakkelijk geschikte maatregelen te kiezen en gekozen maatregelen leveren dan ook lang niet altijd het beoogde resultaat op. Als managers de beschikking zouden hebben over betere managementinformatie, dan wordt cultuur een minder vaag onderwerp. Een meetinstrument kan die managementinformatie leveren. Dit artikel gaat in op een nieuw ontworpen meetinstrument. Het onderzoek waarbij dit instrument in een voor- en een nameting werd ingezet bij drie organisaties, heeft praktische en wetenschappelijke resultaten opgeleverd.

Onderzoek naar de interactie tussen klant en adviseur
Wat vindt de klant ervan?
Elsbeth Reitsma en Léon de Caluwé

In dit artikel doen we verslag van een onderzoek naar adviesgesprekken en de effecten daarvan. Adviseurs werken samen met hun klanten. Vreemd genoeg zijn de interactieprocessen tussen adviseurs en hun klanten nauwelijks onderzocht. Niettemin is de samenwerking tussen klanten en hun adviseurs van betekenis in elk adviesproces. Wij zijn in dit artikel geïnteresseerd in wat de klant vindt van de manier van doen van de adviseur. Wat apprecieert de klant meer en wat minder? Zijn er in adviesgesprekken patronen te onderkennen die tot een positieve of negatieve beoordeling leiden? In dit artikel geven we eerst een verdieping van de twee centrale onderzoeksvragen: (1) Wat beoordelen de klanten als positief en negatief in interactie met hun adviseur in de beginfasen van het adviesproces? (2) Zijn er interactiepatronen te onderkennen die tot een positieve of negatieve klantbeoordeling leiden? Na deze verdieping schetsen we het onderzoekskader, verantwoorden we de methode van onderzoek, beschrijven we de resultaten en gaan we na wat de uitkomsten betekenen voor theorieontwikkeling en het handelen van adviseurs.